Televizyon inci, boy ölçüsü ve fit: pratikte hangi çeviriyi nasıl yaparsın?
İnç ve fit Türkiye’de günlük ölçü birimi olmasa da televizyon ve monitör ekranlarında, jant ölçülerinde, yurt dışından alınan ürünlerin ölçü tablolarında ve boy bilgisinde sık karşına çıkar. Bu bölüm, metrik sisteme hızlı geçişin kısa yollarını, sonucun doğruluğunu kafadan kontrol etmeyi ve özellikle fit-inç yazımında yapılan hataları anlatır.
Ezberlemen gereken tek sayı: 2,54
1 inç, uluslararası tanımla tam olarak 2,54 cm’dir. Diğer İngiliz uzunluk birimleri bu tanımdan türetilir: 1 fit 12 inç, yani 30,48 cm; 1 yard 3 fit, yani 91,44 cm; 1 mil de 1.760 yard, yani 1.609,344 m’dir. Hesaplayıcının kullandığı 39,37 inç ve 3,28 fit değerleri de bu tanımlardan gelir.
Santimetreden inçe geçerken 2,54’e böler, inçten santimetreye geçerken 2,54 ile çarparsın. Kaba bir kontrol için şunu aklında tut: inç cinsinden sayı, santimetre cinsinden sayının yaklaşık beşte ikisidir; fit cinsinden sayı ise metre cinsinden sayının üç katından biraz fazladır.
Ekran inci neyi ölçer?
Televizyon ve monitörlerde verilen inç değeri ekranın genişliği değil, köşegenidir. 55 inçlik bir ekranın köşegeni 55 × 2,54 = 139,7 cm’dir. TV ünitesine sığıp sığmayacağını anlamak için genişlik gerekir; 16:9 oranlı bir ekranda bu, Pisagor bağıntısıyla yaklaşık 121,8 cm, yükseklik ise yaklaşık 68,5 cm çıkar.
Bu ölçüler yalnızca görüntü alanına aittir. Çerçeve ve ayak, ürünün toplam boyutunu birkaç santimetre artırabileceği için mobilya seçerken üreticinin verdiği dış ölçüleri esas al. Jant ölçüsünde de benzer bir durum vardır: 17 inç, jantın çapını gösterir ve 43,18 cm’ye karşılık gelir; lastiğin dış çapı bundan büyüktür.
Fit ve inçle yazılan boy nasıl çevrilir?
“5 ft 9 in” ya da “5′9″” biçiminde yazılan bir boy, 5 fit ve 9 inç anlamına gelir. Önce hepsini inçe çevirirsin: 5 × 12 + 9 = 69 inç. Ardından 2,54 ile çarparsın: 69 × 2,54 = 175,26 cm.
Ters yönde 180 cm’yi çevirmek için önce 2,54’e bölersin ve yaklaşık 70,87 inç bulursun. 12’ye böldüğünde 5 tam fit ve yaklaşık 10,87 inç kalır; bu, günlük kullanımda yaklaşık 5′11″ olarak ifade edilir. Hesaplayıcı fit sonucunu ondalık olarak verir, bu yüzden 1,8 m için gördüğün 5,905512 ft değerini 5 fit 9 inç diye okumamalısın.
Yuvarlama ne zaman önem kazanır?
Günlük ölçümlerde 1 metreyi 3,28 fit kabul etmek yeterlidir. Mesafe büyüdükçe yuvarlama farkı da büyür: 10 km için 3,28 ile çarptığında 32.800 ft, hesaplayıcının kullandığı 3,2808399 ile çarptığında yaklaşık 32.808,4 ft bulursun. Aradaki yaklaşık 8,4 ft, 2,56 m’ye karşılık gelir.
Teknik çizim, mobilya siparişi ya da yedek parça gibi hassas ölçülerde hesaplayıcının verdiği tam değeri kullan ve yuvarlamayı en son adımda yap. Boru, vida ve bazı bağlantı parçalarında inç cinsinden yazılan değer bir anma ölçüsü olabilir; parçanın gerçek dış çapı bu değerden farklı çıkabileceği için üretici tablosunu kontrol et.
Sık karşılaşılan İngiliz ölçüleri ve metrik karşılıkları
Ölçü
Tanımı
Metrik karşılığı
1 inç
Temel birim
2,54 cm
1 fit
12 inç
30,48 cm
1 yard
3 fit
91,44 cm
1 mil
1.760 yard
1.609,344 m
55 inç ekran
Köşegen
139,7 cm
17 inç jant
Jant çapı
43,18 cm
5 ft 9 in boy
69 inç
175,26 cm
Sık yapılan hatalar
5,9 ft ile 5 ft 9 in değerini aynı sanmak: 5,9 ft yaklaşık 179,83 cm, 5 ft 9 in ise 175,26 cm’dir.
Ekran incini ekran genişliği sanmak; verilen değer köşegendir.
Santimetreden inçe geçerken 2,54 ile çarpmak; bu yönde bölmek gerekir.
Karadaki mil ile deniz milini karıştırmak; deniz mili 1.852 m’dir.
Metrik birimler arasında basamak kaydırırken yönü karıştırmak: 1.250 mm, 125 m değil 1,25 m’dir.