Faizin faize eklenmesiyle birikiminin zaman içindeki tahmini büyümesini hesapla.
Hesaplama bilgileri
Alanları kendi değerlerinle değiştir; sonuç anında güncellenir.
ÖRNEKLİ ANLATIM
Bileşik faiz hesaplama nasıl yapılır?
Hesaplama yöntemi
Bileşik faiz, anaparanın dönemsel faizle büyütülmesi ve her dönem kazancın yeni anaparaya eklenmesiyle hesaplanır. Formül: anapara × (1 + dönemsel faiz) üzeri dönem sayısıdır.
Örnek hesaplama
100.000 TL anapara, yıllık %40 oran, 3 yıl ve yılda 12 bileşik dönem girildiğinde faiz her ay bakiyeye eklenerek yeni toplam bulunur.
SIK SORULANLAR
Bileşik faiz hesaplama hakkında merak edilenler
Bileşik faiz nasıl hesaplanır?
Gelecek değer, anaparanın (1 + dönemsel faiz oranı) değerinin dönem sayısı kadar kuvvetiyle çarpılmasıyla bulunur.
Bileşik faiz basit faizden nasıl farklıdır?
Basit faizde her dönem yalnız anapara üzerinden faiz işler; bileşik faizde önceki dönemde birikmiş faiz de bir sonraki dönemde faiz kazanır, bu yüzden uzun vadede sonuç daha yüksek çıkar.
Düzenli katkı payı hesaba dahil mi?
Hayır. Bu araç tek seferlik anaparanın bileşik büyümesini hesaplar; düzenli ek ödemeleri görmek için her katkıyı ayrı anapara olarak hesaplayıp sonuçları toplayabilirsin.
Bileşik faiz sonucunu gerçek bir birikim planında nasıl yorumlarsın?
Bileşik faiz hesaplayıcısı, bir anaparanın sabit bir oranla belirli bir süre büyüdüğünü varsayar. Gerçek hayatta ise oranın nasıl ilan edildiği, faizin hangi sıklıkla eklendiği, vergi ve enflasyon sonucu önemli ölçüde değiştirir. Aşağıdaki örnekler, çıkan rakamı neyle karşılaştırman gerektiğini ve hangi girdinin sonucu ne kadar oynattığını gösterir.
Bileşik dönem sayısı ne kadar fark yaratır?
Sayfadaki örnekte 100.000 TL, yıllık %40 oran ve 3 yıl için yılda 12 bileşik dönem seçildiğinde vade sonu toplam 325.578,57 TL’dir. Aynı oranı yılda yalnızca bir kez eklersen sonuç 274.400,00 TL’ye iner; faiz hiç bileşmeseydi, yani basit faizde, 220.000,00 TL olurdu.
“Yıldaki bileşik dönem” alanı, faizin yıl içinde kaç kez anaparaya eklendiğini belirtir. Aylık faiz ödeyen bir ürün için 12, üç ayda bir ödeyen için 4 girersin. Dönem sayısı arttıkça sonuç yükselir ama artış giderek küçülür: aylıktan günlüğe geçmek yalnızca yaklaşık 6.215 TL fark yaratır.
İlan edilen oran ile efektif yıllık oran
Yıllık %40 nominal oran, aylık bileşikle yıllık yaklaşık %48,21 efektif getiriye dönüşür. Bir ürün oranı yıllık nominal, diğeri efektif olarak ilan ediyorsa ikisini doğrudan karşılaştırmak yanıltır. Hesaplayıcıya iki teklifi kendi bileşik dönem sayılarıyla girip vade sonu tutarlarını karşılaştırmak en güvenli yoldur.
Kısa vadeli mevduatı sürekli yeniliyorsan dönem sayısını vade gününe göre düşün: 32 günlük bir hesap yılda yaklaşık 11 kez yenilenir. Hesaplayıcı brüt büyümeyi gösterir; net sonucu görmek için mevduat getirisi hesaplama aracını kullanabilirsin.
Süre alanı yıl cinsindendir ama kesirli değer kabul eder. 18 aylık bir plan için 1,5 yıl girersin; 100.000 TL, yıllık %40 ve aylık bileşikle 18 ay sonunda tutar yaklaşık 180.437,96 TL olur.
Vergi ve kesintiler sonucu nasıl düşürür?
Hesaplayıcı vergi ve masraf düşmez. Faiz her dönem vergilendirilip kalan tutar yeniden işletiliyorsa, oranı vergi sonrası değere indirip öyle girebilirsin. Örneğin her dönemde %17,5 stopaj kesildiğini varsayarsan yıllık %40 oran fiilen %33’e iner (40 × 0,825). Aynı 100.000 TL, 3 yıl ve aylık bileşikle sonuç 325.578,57 TL yerine yaklaşık 265.549,75 TL olur.
Bu düzeltme yalnız verginin her dönem kesildiği ürünlerde doğru sonuç verir. Fon, hisse veya farklı vergi rejimine tabi ürünlerde vergi ve yönetim ücreti farklı işler; ürünün kendi belgesini kontrol etmelisin.
Paranın ne zaman ikiye katlanacağını tahmin etmek
“72 kuralı” pratik bir tahmin verir: 72’yi yıllık yüzde orana böldüğünde paranın yaklaşık kaç yılda ikiye katlanacağını bulursun. %40 için 72 ÷ 40 = 1,8 yıl eder. Yıllık bileşikte gerçek süre yaklaşık 2,06 yıl, aylık bileşikte yaklaşık 1,76 yıldır; yüksek oranlarda kural kaba kalır, kesin süre için hesaplayıcıda süreyi değiştirerek dene.
Nominal büyümeyi enflasyonla da karşılaştır. Yıllık efektif getirin %48,21 ve aynı yıl enflasyon %30 ise reel getiri (1,4821 ÷ 1,30) − 1 ≈ %14,01 olur. Bu hesabı enflasyon farkı hesaplama aracıyla yapabilirsin. Enflasyon beklentin yüksekse, projeksiyondaki vade sonu tutarını bugünün parasıyla ne kadar değerli olacağına göre değerlendirmelisin.
100.000 TL, yıllık %40 nominal oran, 3 yıl: bileşik dönemin etkisi
Yıldaki bileşik dönem
Vade sonu toplam
Toplam getiri
Efektif yıllık oran
Basit faiz (bileşme yok)
220.000,00 TL
120.000,00 TL
—
1 (yıllık)
274.400,00 TL
174.400,00 TL
%40,00
4 (üç aylık)
313.842,84 TL
213.842,84 TL
%46,41
12 (aylık)
325.578,57 TL
225.578,57 TL
%48,21
365 (günlük)
331.793,61 TL
231.793,61 TL
%49,15
Oran sabit kabul edilmiştir; vergi, masraf ve enflasyon dahil değildir.
Sık yapılan hatalar
Aylık oranı “Yıllık faiz oranı” alanına girmek.
Ürünün faiz ekleme sıklığıyla uyumsuz bir bileşik dönem sayısı seçmek.