Kaça Çıkar? Tüm hesaplama araçları
MATEMATİK

Ağırlıklı ortalama hesaplama

Üç değeri farklı ağırlıklarla birleştirerek ağırlıklı ortalamayı bul.

Hesaplama bilgileri

Alanları kendi değerlerinle değiştir; sonuç anında güncellenir.

ÖRNEKLİ ANLATIM

Ağırlıklı ortalama hesaplama nasıl yapılır?

Hesaplama yöntemi

Ağırlıklı ortalama, her değerin kendi ağırlığıyla çarpılıp sonuçların toplam ağırlığa bölünmesiyle hesaplanır: Σ(değer × ağırlık) / Σ(ağırlık).

Örnek hesaplama

70×2, 85×3 ve 90×5 toplamı, 2+3+5 toplam ağırlığına bölünür ve 84,5 bulunur.

HESAPLAMA REHBERİ

Ağırlıklı ortalama basit ortalamadan nasıl farklıdır?

Basit ortalamada her değer eşit sayılırken ağırlıklı ortalamada her değer kendi ağırlığıyla çarpılıp toplanır, sonra ağırlıkların toplamına bölünür. Ağırlıklar eşitse sonuç aritmetik ortalamayla aynı çıkar.

Bu yöntem; not ortalaması, portföy getirisi veya farklı miktarlardaki ürünlerin ortalama fiyatı gibi bazı kalemlerin diğerlerinden daha belirleyici olduğu durumlarda gerçek durumu daha doğru yansıtır.

SIK SORULANLAR

Ağırlıklı ortalama hesaplama hakkında merak edilenler

Ağırlıklı ortalama nasıl hesaplanır?

Her değer kendi ağırlığıyla çarpılır, bu çarpımlar toplanır ve toplam, ağırlıkların toplamına bölünür.

Ağırlıklar eşitse sonuç değişir mi?

Hayır, tüm ağırlıklar eşitse ağırlıklı ortalama aritmetik ortalamayla aynı sonucu verir.

Hangi durumlarda ağırlıklı ortalama kullanılır?

Not ortalaması, portföy getirisi veya farklı miktarlardaki ürünlerin fiyat ortalaması gibi bazı değerlerin diğerlerinden daha belirleyici olduğu durumlarda kullanılır.

İLGİLİ ARAÇLAR

Sonraki hesabını da tamamla

Kredi TaksitiAylık taksit ve toplam geri ödeme
Bileşik FaizBirikimin dönemsel büyümesi
Brüt Net MaaşKesintiler sonrası tahmini maaş
DETAYLI REHBER

Dönem ortalamasında hangi ders sonucu en çok etkiler?

Ağırlıklı ortalamayı en sık dönem ortalaması hesaplarken kullanırsın: her dersin notu, kredisi ya da AKTS’si kadar etki eder. Ama aynı yöntem ortalama alış fiyatı, farklı büyüklükteki sınıfların ortalaması veya yüzdeyle verilen not dağılımları için de geçerlidir. Aşağıdaki örnekler, üçten fazla kalemi hesaplamayı ve sonucu yorumlamayı gösterir.

AKTS ile dönem ortalaması örneği

Bir dönemde Matematik’ten 85 (6 AKTS), Fizik’ten 70 (5 AKTS) ve Tarih’ten 90 (3 AKTS) aldığını düşün. Notları AKTS ile çarpıp topladığında 1.130 bulursun; bunu toplam 14 AKTS’ye bölünce ağırlıklı ortalama yaklaşık 80,71 olur. Aynı üç notun basit ortalaması 81,67’dir. Aradaki fark, en yüksek notun en az krediye sahip derste olmasından kaynaklanır.

Üniversiteler dönem ve genel not ortalamasını çoğu zaman harf notlarının 4’lük sistemdeki karşılıklarıyla hesaplar. Harf notlarının hangi katsayıya karşılık geldiği kurumdan kuruma değiştiği için, kendi ortalamanı hesaplarken yönetmeliğindeki tabloyu kullan ve değer alanlarına bu katsayıları gir.

Hangi dersi yükseltmek ortalamayı en çok artırır?

Bir dersin notunu 10 puan artırmak, ortalamayı “10 × o dersin ağırlığı ÷ toplam ağırlık” kadar yükseltir. Yukarıdaki örnekte Matematik’te 10 puanlık artış ortalamayı yaklaşık 4,29, Fizik’te 3,57, Tarih’te ise yalnız 2,14 puan yükseltir. Yani kredisi yüksek derslere ayırdığın çalışma saati ortalamaya daha çok yansır.

Bu hesap, bütünlemeye ya da tekrar almaya karar verirken de işe yarar. Düşük notlu ama kredisi küçük bir dersi yükseltmek, orta notlu ama kredisi büyük bir dersi yükseltmekten daha az etki yaratabilir.

Üçten fazla kalemi nasıl hesaplarsın?

Hesaplayıcı üç değer alır, ama kalemleri gruplara bölerek istediğin kadar kalemi birleştirebilirsin. İlk üç dersi hesapla ve sonuçtaki ağırlıklı toplamı ile toplam ağırlığı not et: 1.130 ve 14. Sonraki üç dersi ayrı hesapla; örneğin Kimya 60 (4), İngilizce 95 (2) ve Biyoloji 75 (4) için ağırlıklı toplam 730, toplam ağırlık 10’dur.

Son adımda grupların ortalamalarını değer, toplam ağırlıklarını ağırlık olarak gir: 80,71 ağırlık 14 ve 73 ağırlık 10. Altı dersin ağırlıklı ortalaması 77,5 çıkar. Grupların ortalamalarını ağırlıksız toplayıp ikiye bölseydin yaklaşık 76,86 bulurdun ve sonuç yanlış olurdu.

Ağırlıklar yüzde mi, adet mi olmalı?

Ağırlıkların toplamının 100 olması gerekmez; hesaplayıcı zaten toplam ağırlığa böler. 70 ve 85 notlarına 40 ve 60, 0,4 ve 0,6 ya da 2 ve 3 ağırlık vermek aynı sonucu, yani 79’u verir. Önemli olan ağırlıkların birbirine oranıdır.

Aynı mantık fiyat ortalamasında da geçerlidir. 20 TL’den 100 adet ve 26 TL’den 50 adet aldığında ortalama birim maliyetin 22 TL’dir; iki fiyatın basit ortalaması olan 23 TL, daha az aldığın pahalı partiye gereğinden fazla ağırlık verir.

Sonucu hızlıca sağlamak için bir kontrol kuralı da kullanabilirsin: ağırlıklı ortalama her zaman en küçük ve en büyük değer arasında kalır ve ağırlığın toplandığı değere yaklaşır. Hesaplayıcının varsayılan sonucu olan 84,5, en büyük ağırlığın (5) verildiği 90’a yakındır. Bütün ağırlıkları 0 bırakırsan hesaplayıcı 0 gösterir; bu bir ortalama değil, eksik giriştir.

AKTS ağırlıklı dönem ortalaması örneği
DersNotAKTSNot × AKTS
Matematik856510
Fizik705350
Tarih903270
Toplam—141.130
Ağırlıklı ortalama1.130 ÷ 14—≈ 80,71
Notlar 100’lük sistemdedir. Harf notu katsayıları ve ortalamaya dahil edilen dersler kurumun yönetmeliğine göre belirlenir.

Sık yapılan hatalar

  • Grup ortalamalarını ağırlıksız toplayıp bölmek; her grubun toplam ağırlığını kullanmalısın.
  • Kredisi olmayan veya ortalamaya katılmayan dersleri hesaba eklemek.
  • Bir kalemin ağırlığını 0 bırakıp o kalemin sonuca girdiğini sanmak; ağırlığı 0 olan değer ortalamayı etkilemez.
  • Farklı ölçeklerdeki notları (100’lük ve 4’lük) aynı hesapta karıştırmak.
  • Ortalama fiyat hesaplarken değer alanına partinin toplam tutarını yazmak; değer birim fiyat, ağırlık ise adet olmalıdır.
ŞEFFAF HESAPLAMA

Bu sonuca nasıl güvenebilirsin?

Son kontrol11 Ağustos 2026

Varsayımlar

  • Sonuç girilen ölçü ve fiyatlara dayanır.
  • Gerçek fiyat, ürün ve uygulama koşulları sonucu değiştirebilir.

Kaynaklar

Hesaplama, sayfada açıklanan matematiksel yöntem ve kullanıcının girdiği değerlere dayanır.

Sonuç yaklaşık planlama içindir; satın alma öncesinde teklif ve ölçüleri doğrula.

Hata bildir veya düzeltme öner